بیماری بواسیر یا هموروئید یک بیماری شایع و ناراحت کننده است که مردم را در سراسر جهان، در ناحیه رکتوم تحتانی، تحت تأثیر قرار می‌دهد. این بیماری عوارضی را به دنبال دارد، کم خونی یکی از عوارض شایع هماتوشزی طولانی مدت در بیماران مبتلا به بواسیر مختلط است. در این محتوا به معرفی بیماری هموروئید و ارتباط کم خونی با بواسیر یا هموروئید پرداخته شده است.
انواع بواسیر، کدام یک مربوط به خونریزی است
هموروئیدها ساختارهایی هستند که معمولاً از بدو تولد در مقعد همه افراد وجود دارند. آنها فقط رگ نیستند، بلکه حوضچه‌هایی از خون مرتبط با عروق کوچک شریانی و وریدی هستند و معمولاً به ۳ تا ۴ خوشه گروه‌بندی می‌شوند که به دیواره مقعد متصل هستند.
زمانی از “بیماری بواسیر” صحبت می‌کنیم که این شبکه افزایش اندازه، گشاد شدن و آزاردهنده شود. این عارضه یک بیماری عملکردی شایع است و تقریباً همه (تقریباً 80٪ از جمعیت)، چه زن و چه مرد، در مقطعی از زندگی خود بواسیر یا هموروئید را تجربه می‌کنند.
بیماری هموروئید به دو شکل داخلی و خارجی و یا ترکیبی از هر دو (بواسیر مختلط) بروز مینماید. بواسیر داخلی در داخل کانال مقعد قرار دارد. این نوع، به ویژه در هنگام حرکات روده دردناک هستند. بواسیر داخلی باعث وجود خون در مدفوع می‌شود و اغلب با خارش و التهاب رکتوم همراه است. در طول زور زدن، بواسیر داخلی می‌تواند بیرون بزند. این امر عموماً باعث خارش اطراف مقعد، خونریزی یا ترشحات آزاردهنده می‌شود.
بواسیر خارجی، همانطور که از نامش پیداست، در خارج از کانال مقعد قرار دارد. این عارضه می‌تواند با ترومبوز بواسیر پیچیده شود که شامل ظهور ناگهانی یک تورم سفت و دردناک در حاشیه مقعد است که معمولاً ظرف ۱ تا ۳ هفته برطرف می‌شود. بواسیر خارجی معمولاً در عرض چند روز بهبود می‌یابد. با این حال، این عارضه تمایل به عود دارد. در صورت بروز هموروئید داخلی و خارجی، عوارض نگران‌کننده است و ارتباط کم خونی و هموروئید نمایان می‌شود.
هموروئیدهای مختلط به راحتی و به طور مکرر خونریزی می‌کنند و این امر می‌تواند منجر به کم‌خونی شدید شود. از این رو، هموروئیدهای مختلط تأثیر منفی بر سلامت بیمار داشته و نیاز سریع به مداخله پزشکی دارند.
علائم کم خونی ناشی از خونریزی مزمن هموروئید چگونه است؟
کم خونی فقر آهن ناشی از دست دادن خون مزمن در هموروئیدهای مختلط همیشه خودش را به طور چشمگیری نشان نمی‌دهد. علائم شایع عبارتند از:
- خستگی مداوم یا کمبود انرژی، حتی با خواب کافی.
- پوست رنگ‌پریده.
- تنگی نفس با فعالیتی که قبلاً باعث آن نمی‌شد.
- سرگیجه یا سبکی سر.
- دست‌ها و پاهای سرد.
- مشکل در تمرکز.
از آنجا که این علائم به تدریج ایجاد می‌شوند، بسیاری از افراد آنها را به استرس، خواب نامناسب یا صرفاً پیر شدن نسبت می‌دهند، بدون اینکه بیمار، آنها را به خونریزی بواسیر که جداگانه مدیریت کرده‌اند، ربط دهند.
ارتباط کم خونی و بواسیر چقدر نگران کننده است؟
از آنجا که هموروئید یک شبکه شریانی و وریدی بسیار سطحی است، یکی از عوارض مکرر آن خونریزی است. این خونریزی می‌تواند جزئی (وجود خون روی دستمال توالت هنگام پاک کردن) یا بسیار شدید (لکه‌دار شدن کاسه توالت و چکه کردن) باشد. خونریزی شدید نگران‌کننده است، اما از دست دادن تمام خون هموروئید از طریق خونریزی غیرممکن است. فقط خونریزی مکرر و روزانه می‌تواند منجر به کم خونی شدید شود. خونریزی شدید می‌تواند منجر به کمبود گلبول‌های قرمز خون شود. بنابراین موردی که بواسیر باعث کم خونی تا این حد شدید شود، رایج نیست، اما ارتباط کم خونی و بواسیر در بیماران مشاهده شده است و اتفاق می‌افتد.
همچنین همه خونریزی‌های مقعدی لزوماً منشأ بواسیر ندارند و بایستی فوراً برای معاینه پروکتولوژیک ارجاع شوند. پس از مشاوره، پزشک بر اساس سن، سابقه پزشکی و یافته‌های معاینه، کولونوسکوپی را توصیه می‌کند.
ارزیابی سایر علل کم خونی در هنگام مراجعه با خونریزی هموروئیدی همراه با کم خونی ضروری است. اگر هیچ علت دیگری شناسایی نشود، درمان هموروئید بایستی سریع انجام گیرد. پس از درمان بواسیر انتظار می‌رود غلظت هموگلوبین ظرف دو ماه به سرعت به حالت عادی برگردد و همه بیماران بایستی تا شش ماه هموگلوبین طبیعی داشته باشند. درمان کم خونی شامل افزایش غذاهای سرشار از آهن نظیرتخم مرغ، لوبیا، آجیل و دانه‌ها، جگر، گوشت قرمز، ماهی، کشمش، آلو و زردآلو است. همچنین پزشک ممکن است مکمل آهن برای افزایش ذخایر آهن در بدن تجویز کند.
